Skip to content
सब्भ थाहरां

बस्सां, गड्डियां ते कतारां

कतार बस किश लोकें दी ओह् सैह्मती ऐ के गल्लां कुस क्रम च होङन। तुसें बी लोक ओ।

पैह्लें ओह्नेंगी उतरने देओ। फ्ही चढ़ो।

दरवाजे दे इक पास्सै खड़ोओ ते चढ़ने शा पैह्लें लोकें गी बस जां गड्डी थमां उतरने देओ।

ऐ रेई साइंस
  1. की होंदा ऐजिसलै दूए हल्ले उतरने दी कोशश करा रदे होन, तिसलै चढ़ना
  2. किऱांदो उल्टियां दिशां आलियां भीड़ां दरवाजे गी जाम करी दिंदियां न, इस करी हर स्टॉप पर दरवाजे मता चिर खुल्ले रौंह्दे न ते दबने दा खतरा बद्धदा ऐ
  3. तांसब्भनें आस्तै मता चिर लगने आला सफर ते बुड्ढें ते बच्चें आस्तै डिग्गने ते चोट लगने दा सच्चा खतरा
ऐ किऱां कम्म करदा ऐ - इत्थै इसदा आकार नेईं मापेआ गेदाGLOBALबाह्रले मुल्खें च मापेआ गेदा - तरीके गी दस्सने आस्तै, भारती अंकड़े आस्तै नेईं
Simultaneous boarding and alighting increases door dwell time and passenger conflict at the doorway.

इक चंगी तरां साबत होए संचालन दा सिद्धांत; अस भारती नेटवर्क दे अंकड़े दी बजाय तरीका दस्सने आं।

स्रोत: Passenger boarding-and-alighting and dwell time - Transit operations research (e.g. Transportation Research Board)(जांचेआ 2026-07-18)

ते जिसलै अस ऐ करने आं

पैह्लें उतरना, फ्ही चढ़ना, ते दरवाजा सेकंडें च खाली होई जांदा ऐ - गड्डी घट्ट रुकदी ऐ ते कोई नेईं दबदा।

तुसें ऐ जाणी नेईं सकदे हे। हुण जानदे ओ।

आरक्षत सीट इक वादा ऐ।

आरक्षत सीट ओह्नां आस्तै खाली रक्खो जिनेंगी ओह्दी लोड़ ऐ - बुड्ढे, गर्भवती जनानियां, ते दिव्यांग लोक - ते जे आखेआ जा तां अपनी सीट छड्डी देओ।

ऐ रेई साइंस
  1. की होंदा ऐजिसलै तुगी लोड़ नेईं, तिसलै आरक्षत सीट पर बौह्ठना
  2. किऱांघट्ट हिली-जुली सकने आले लोकें गी खड़ोना पौंदा ऐ ते चलदी गड्डी च ब्रेक ते झटकें कन्नै उंदा संतुलन बिगड़दा ऐ
  3. तांबचाई जाई सकने आलियां डिग्गियां ते चोटां, ते खड़ोते रैह्ने दी रोजमर्रा दी बेइज्जती
ऐ किऱां कम्म करदा ऐ - इत्थै इसदा आकार नेईं मापेआ गेदाIN
Indian law provides for reserved seating and accessible public transport for persons with disabilities.

ऐ इस नियम दे कारण दे तौर पर दित्ता गेदा ऐ, कोई मापे गे चोट दे अंकड़े दे तौर पर नेईं।

स्रोत: Rights of Persons with Disabilities Act, 2016 - accessible transport and reserved seating - Government of India(जांचेआ 2026-07-18)

ते जिसलै अस ऐ करने आं

इक खाली आरक्षत सीट ओह्नां लोकें गी, जिनेंगी बौह्ठने दी सारें शा मती लोड़ ऐ, सुरक्षत ढंगै कन्नै, इज्जत कन्नै, ते बिना मंगे सफर करने दिंदी ऐ।

तुसें ऐ जाणी नेईं सकदे हे। हुण जानदे ओ।

कतार टिकी दी ऐ। तुसें बी टिकी सकदे ओ।

कतार दे पिच्छें जाइयै अपनी बारी दा इंतजार करो। बिच्च घुसने कन्नै इंतजार घट्ट नेईं होंदा - एह् बस्स तुंदे पिच्छें दे हर कुसै उप्पर सुट्टी दित्ता जंदा ऐ।

ऐ रेई साइंस
  1. की होंदा ऐअपनी बारी दा इंतजार करने दे बजाए बिच्च घुसना जां कतार फलंगना
  2. किऱांकतार पैह्‌लें-आओ, पैह्‌लें-पाओ दा तरीका ऐ जेह्‌ड़ा इक संझा समाजी नियम कन्नै टिकेदा ऐ; कतार बिच्च घुसना उस नियम गी तोड़दा ऐ ते ओह् थाह्‌र ते टैम खोंह्‌दा ऐ जेह्‌ड़ा इंतजार करने आह्‌लें दा हा
  3. तांइंसाफ आह्‌ला तरीका ढैह् जंदा ऐ ते पिच्छें दा हर कोई अपनी सच्ची थाह्‌र गमांदा ऐ ते मता इंतजार करदा ऐ
ऐ किऱां कम्म करदा ऐ - इत्थै इसदा आकार नेईं मापेआ गेदाGLOBAL
Queue areas are places in which people queue (first-come, first-served) for goods or services.

An openly-checkable statement of the first-come, first-served queue norm - the fairness a line depends on - not an India-specific statistic.

स्रोत: Queue area - Wikipedia (Wikimedia Foundation)(जांचेआ 2026-07-18)

ते जिसलै अस ऐ करने आं

जिसलै हर कोई कतार टिकाई रक्खदा ऐ, तां इंतजार कुसै धक्का-मुक्की कोला घट्ट ते होर इंसाफ आह्‌ला होंदा ऐ।

तुसें ऐ जाणी नेईं सकदे हे। हुण जानदे ओ।

भीड़ च धक्का नां देओ।

घनी भीड़ च - प्लेटफार्म, गेट, इकट्ठ - अग्गें नां धक्को। दबाव सरीर कन्नै सरीर बधदा जंदा ऐ जित्थै तगर जे लोक सांस बी नेईं लेई सकदे जां खड़ोई बी नेईं सकदे।

ऐ रेई साइंस
  1. की होंदा ऐघनी, तंग भरे दी भीड़ च अग्गें धक्का देना
  2. किऱांमती घनी भीड़ च, धक्का देना ते टेका लाना सरीर कोला सरीर तगर आड़ी ताकत पजांदा ऐ, ते ओह् दबाव लोकें दी छाती गी नपीड़दा ऐ जिस कन्नै ओह् सांस नेईं लेई सकदे
  3. तांदबाव कन्नै दम घुटना - भीड़ च कुचले जाने कन्नै होने आह्‌लियां लगभग सारियां मौतें दा कारण - जिसलै लोक जित्थै खड़ोते होन ओत्थै ई कुचले जंदे न
ऐ किऱां कम्म करदा ऐ - इत्थै इसदा आकार नेईं मापेआ गेदाGLOBAL
Horizontal forces sufficient to cause compressive asphyxia are more dynamic as people push off against each other to obtain breathing space.

इक भीड़-भौतिकी दा स्रोत जेह्‌ड़ा दस्सदा ऐ जे कुचलने कन्नै मौतां किऱ्‌यां होंदियां न, भारत आस्तै खास मौतें दी गिनतरी नेईं; इस कार्ड आस्तै कुसै हवाला जोग स्रोत शा भारती भगदड़ दी कोई सरकारी अंकड़ी परखी नेईं जाई सकी।

स्रोत: Behaviour and Mechanics of Crowd Crush Disasters - Risk Frontiers (Paul Somerville)(जांचेआ 2026-07-18)

ते जिसलै अस ऐ करने आं

जेह्‌ड़ी भीड़ हौले, सब्र आह्‌ले कदमें कन्नै चलदी ऐ ओह् हर कुसै गी लंघने देंदी ऐ - ते हर कुसै गी घरै।

तुसें ऐ जाणी नेईं सकदे हे। हुण जानदे ओ।