Skip to content
सर्व ठिकाणं

रस्ता

रस्ता: जिथे प्रत्येक जण उत्तम वाहनचालक असतो, आणि अडचण नेहमी दुसऱ्यांचीच असते.

हेल्मेट घाला. प्रत्येक फेरीला.

दुचाकी चालवताना किंवा तिच्यावर बसताना नेहमी हेल्मेट घाला - अगदी बाजारात जायच्या दोन मिनिटांच्या फेरीलाही.

हे बघा विज्ञान
  1. काय होतंहेल्मेटशिवाय दुचाकी चालवणं
  2. कसंअपघातात असुरक्षित डोक्यावर पूर्ण आघात बसतो; हेल्मेट ती ऊर्जा कवटीपर्यंत पोहोचण्याआधीच पसरवतं आणि शोषून घेतं
  3. म्हणूनजीवघेण्या किंवा आयुष्य बदलून टाकणाऱ्या डोक्याच्या दुखापतीची शक्यता कितीतरी पटींनी जास्त
50,029people killed without a helmet (India, 2022)
अधिकृत आकडेवारी - सरकारी नोंदIN
50,029 persons died while not wearing a helmet in 2022; two-wheelers accounted for 44.5% of all road-accident deaths.

स्रोत: Road Accidents in India 2022 - Ministry of Road Transport & Highways (MoRTH)(तपासलं 2026-07-18)

आणि आपण हे करतो तेव्हा

पट्टा नीट बांधलेलं हेल्मेट, जीवघेण्या ठरल्या असत्या अशा बहुतेक अपघातांना तुम्ही चालत निघून जाल अशा अपघातांत बदलतं.

तुम्हाला हे माहीत असणं शक्य नव्हतं. आता माहीत आहे.

बेल्ट लावा. पुढे आणि मागे.

कारमध्ये सीटबेल्ट लावा - पुढे आणि मागे दोन्हीकडे. तुमच्यासोबत प्रवास करणाऱ्यांनाही तसंच करायला सांगा.

हे बघा विज्ञान
  1. काय होतंसीटबेल्टशिवाय कारमधून प्रवास करणं
  2. कसंअचानक थांबताना बेल्ट न लावलेली व्यक्ती कारच्या आधीच्याच वेगाने पुढे जात राहते आणि आतल्या भागावर आपटते किंवा बाहेर फेकली जाते
  3. म्हणूनजीवघेण्या दुखापतीचा धोका खूप जास्त, मागे बसणाऱ्या प्रवाशांसाठीही
16,000car-occupant deaths without a seatbelt (approx.) (India, 2022)
अधिकृत आकडेवारी - सरकारी नोंदIN
Around 16,700 car-occupant deaths in 2022 involved persons not wearing seat belts; rear-seat belt use is especially low.

हा आकडा बेल्ट न लावलेल्या प्रवाशांच्या मृत्यूंची राष्ट्रीय एकूण संख्या आहे, प्रत्येक व्यक्तीमागचा धोका किती पटींनी वाढतो हे नाही.

स्रोत: Road Accidents in India 2022 - Ministry of Road Transport & Highways (MoRTH)(तपासलं 2026-07-18)

आणि आपण हे करतो तेव्हा

बेल्ट लावलेला असेल तर तुम्ही इकडेतिकडे फेकले जाण्याऐवजी तुमच्या जागेवर आणि कारच्या सुरक्षित जागेतच राहता.

तुम्हाला हे माहीत असणं शक्य नव्हतं. आता माहीत आहे.

रुग्णवाहिका दिसली? वाट करून द्या.

तुमच्या मागे रुग्णवाहिका असेल, तेव्हा हळूच डावीकडे व्हा आणि तिला जाऊ द्या. वाहतूक टाळण्यासाठी तिच्या मागोमाग घुसू नका.

हे बघा विज्ञान
  1. काय होतंआपत्कालीन वाहनांना पटकन वाट करून देणारी वाहतूक
  2. कसंहृदयक्रिया बंद पडणं किंवा गंभीर जखमा अशा आणीबाणींमध्ये, उपचार सुरू होण्याआधीच्या प्रत्येक मिनिटासोबत जगण्याची शक्यता कमी होत जाते
  3. म्हणूनवेगाने वाट मिळाली, तर जिथे उपचार अजून लागू पडतात त्या वेळेच्या आत जास्त लोक रुग्णालयात पोहोचतात
हे कसं चालतं - इथे प्रमाण मोजलेलं नाहीGLOBALपरदेशात मोजलेलं - यंत्रणा दाखवण्यासाठी, भारतीय आकड्यासाठी नाही
Survival from time-critical emergencies such as cardiac arrest declines rapidly with each minute of delay to treatment.

आम्ही यंत्रणा दाखवतो, भारतीय जगण्याची टक्केवारी नाही - वाट करून देण्याच्या एका कृतीला नेमका राष्ट्रीय आकडा जोडता येत नाही.

स्रोत: Emergency and trauma care - time-critical conditions - World Health Organization(तपासलं 2026-07-18)

आणि आपण हे करतो तेव्हा

मोकळी वाट म्हणजे कोणीतरी वेळेत उपचारांपर्यंत पोहोचेल की नाही हे ठरवणारी ती काही मिनिटं असू शकतात.

तुम्हाला हे माहीत असणं शक्य नव्हतं. आता माहीत आहे.

जिथे ओलांडण्यासाठी जागा आहे तिथेच ओलांडा.

झेब्रा क्रॉसिंग किंवा पादचारी पूल वापरा, आणि तुमची पाळी आल्यावरच ओलांडा - एक मिनिट वाचवण्यासाठी चालत्या गाड्यांमधून धावत जाऊ नका.

हे बघा विज्ञान
  1. काय होतंझेब्रा क्रॉसिंग किंवा पादचारी पुलांपासून दूर रस्ता ओलांडणारे पादचारी
  2. कसंआखलेली क्रॉसिंग किंवा पादचारी पूल नसतील तर पादचाऱ्यांना वेळेत थांबू न शकणाऱ्या वेगवान वाहतुकीसोबत तोच रस्ता वाटून घ्यावा लागतो.
  3. म्हणूनभारतातील रस्ते-अपघातातील मृत्यूंमध्ये पादचारी हा सर्वात मोठ्या गटांपैकी एक आहे.
32,825pedestrians killed (India, 2022)
अधिकृत आकडेवारी - सरकारी नोंदIN
Pedestrians are the next highest victim of road accident death with a share of 19.5 percent in 2022.

अहवालाच्या मजकुरात 19.5 टक्के पादचाऱ्यांचा वाटा सांगितला आहे; 2022 मध्ये मृत्यू झालेल्या 32,825 पादचाऱ्यांचा नेमका आकडा अहवालाच्या Table 4.4 (रस्ता-वापरकर्ता प्रकारानुसार मृत व्यक्ती) मधील आहे.

स्रोत: Road Accidents in India 2022 - Ministry of Road Transport & Highways (MoRTH)(तपासलं 2026-07-18)

आणि आपण हे करतो तेव्हा

आखलेल्या क्रॉसिंगवर चालक तुमची अपेक्षा करतात - त्यामुळे जिथे तुम्ही सर्वात जास्त दिसता तीच जागा पाऊल टाकण्यासाठी सर्वात सुरक्षित असते.

तुम्हाला हे माहीत असणं शक्य नव्हतं. आता माहीत आहे.

लाल म्हणजे लाल. रात्री 2 वाजताही.

लाल दिव्यावर थांबा आणि रस्त्याच्या तुमच्याच बाजूला राहा. रिकामा वाटणारा चौकच नेमका जिथे वेगवान, अचानक अपघात होतात.

हे बघा विज्ञान
  1. काय होतंलाल दिवा तोडणं (आणि चुकीच्या बाजूने वाहन चालवणं)
  2. कसंसिग्नलच्या विरुद्ध चौकात शिरल्याने वाहन अशा आडव्या वाहतुकीत घुसतं जिला आधी जाण्याचा हक्क असतो, त्यामुळे वेगवान बाजूने धडक बसते.
  3. म्हणूनलाल दिवा तोडणं आणि चुकीच्या बाजूने वाहन चालवणं ही भारतातील मान्यताप्राप्त जीवघेणी वाहतूक-नियम उल्लंघनं आहेत.
1,462persons killed by jumping red lights (India, 2022)
अधिकृत आकडेवारी - सरकारी नोंदIN
Drunken driving/consumption of alcohol & drugs, jumping of red light and use of mobile phones taken together accounted for 7.4 percent of total accidents and 8.3 per cent of total deaths.

नेमके आकडे अहवालाच्या Table 3.1 (वाहतूक-नियम उल्लंघनाच्या प्रकारानुसार अपघात) मधील आहेत: 2022 मध्ये लाल दिवा तोडल्याने 1,462 लोक आणि चुकीच्या बाजूने वाहन चालवल्याने 9,094 लोक मृत्युमुखी पडले. वरील वाक्य ही उल्लंघनं एकत्रितपणे सांगतं.

स्रोत: Road Accidents in India 2022 - Ministry of Road Transport & Highways (MoRTH)(तपासलं 2026-07-18)

आणि आपण हे करतो तेव्हा

जेव्हा सगळे सिग्नलवर विश्वास ठेवतात, तेव्हा चौक फक्त सुरळीत चालतो - समोरासमोर भिडण्याचा धोकादायक खेळ नाही, कोणी आधी जायचं याचा अंदाज नाही.

तुम्हाला हे माहीत असणं शक्य नव्हतं. आता माहीत आहे.

मेसेज थांबू शकतो. ट्रक थांबू शकत नाही.

वाहन किंवा गाडी चालवताना मेसेज करू नका, स्क्रोल करू नका किंवा कॉल घेऊ नका. जर खरंच थांबवता येत नसेल, तर आधी गाडी बाजूला घ्या.

हे बघा विज्ञान
  1. काय होतंवाहन चालवताना मोबाइल फोन वापरणं
  2. कसंफोनकडे पाहणं किंवा फोनवर बोलणं यामुळे चालकाची नजर व लक्ष रस्त्यावरून हटतं, आणि धोक्याला प्रतिसाद देण्याचा वेळ वाढतो.
  3. म्हणूनवाहन चालवताना मोबाइल फोन वापरणं हे भारतात दरवर्षी हजारो रस्ते-मृत्यूंचं मान्यताप्राप्त कारण आहे.
3,395persons killed (India, 2022)
अधिकृत आकडेवारी - सरकारी नोंदIN
Drunken driving/consumption of alcohol & drugs, jumping of red light and use of mobile phones taken together accounted for 7.4 percent of total accidents and 8.3 per cent of total deaths.

मोबाइल फोन वापरामुळे झालेल्या मृत्यूंचा नेमका आकडा (2022 मध्ये 7,558 अपघातांतून 3,395) अहवालाच्या Table 3.1 मधील आहे; वरील वाक्य कारण सांगतं पण तीन उल्लंघनं एकत्रितपणे नोंदवतं.

स्रोत: Road Accidents in India 2022 - Ministry of Road Transport & Highways (MoRTH)(तपासलं 2026-07-18)

आणि आपण हे करतो तेव्हा

संपूर्ण प्रवासभर नजर रस्त्यावर असली म्हणजे तुम्हाला मूल, खड्डा, अचानक लागलेला ब्रेक खरोखर दिसतो - थांबण्याइतक्या वेळेत.

तुम्हाला हे माहीत असणं शक्य नव्हतं. आता माहीत आहे.

प्यायलात? किल्ल्या द्या.

दारू प्यायल्यावर कधीही वाहन किंवा गाडी चालवू नका. टॅक्सी घ्या, कुणाला तरी बोलवा, किंवा उतरेपर्यंत थांबा - वाचवलेले काही तास कधीच एका जीवाइतके मोलाचे नसतात.

हे बघा विज्ञान
  1. काय होतंदारू पिऊन वाहन चालवणं / दारू प्यायल्यावर वाहन चालवणं
  2. कसंदारूमुळे प्रतिसादाचा वेळ मंदावतो आणि निर्णयक्षमता व हालचालींचा ताळमेळ बिघडतो, त्यामुळे चालक धोक्याला वेळेत प्रतिसाद देऊ शकत नाही.
  3. म्हणूनदारू पिऊन वाहन चालवणं हे भारतात दरवर्षी हजारो रस्ते-मृत्यूंचं मान्यताप्राप्त कारण आहे.
4,201persons killed (India, 2022)
अधिकृत आकडेवारी - सरकारी नोंदIN
Drunken driving/consumption of alcohol & drugs, jumping of red light and use of mobile phones taken together accounted for 7.4 percent of total accidents and 8.3 per cent of total deaths.

दारू पिऊन वाहन चालवण्यामुळे झालेल्या मृत्यूंचा नेमका आकडा (2022 मध्ये 10,080 अपघातांतून 4,201) अहवालाच्या Table 3.1 मधील आहे; MoRTH नमूद करतं की या उल्लंघनाची नोंद कमी होण्याची शक्यता आहे.

स्रोत: Road Accidents in India 2022 - Ministry of Road Transport & Highways (MoRTH)(तपासलं 2026-07-18)

आणि आपण हे करतो तेव्हा

दारू प्यायल्यावर किल्ल्या दुसऱ्याच्या हातात देणं हा सर्वात स्वस्त विमा आहे - सगळे घरी पोहोचतात, तुम्ही कधीच न भेटलेले अनोळखी लोकही.

तुम्हाला हे माहीत असणं शक्य नव्हतं. आता माहीत आहे.