Skip to content

नागरिक बोध ओह्नां दी गल्ल नेईं ऐ। ऐ साढ़े सब्भनें दी गल्ल ऐ।

समस्या हमेशा दूए लोक होंदे न। तुसें ई दूए लोक ओ।

कुसै गी शरमांदे आस्तै नेईं - असें सारें इस पन्ने उप्पर घट्टोघट्ट तिन्न चीजां कीतियां न। एह् बस्स चुपचाप दस्सदा ऐ जे निक्कियां-निक्कियां चीजां कुस तगर पजदियां न: हार्न, रैपर, थुक, धक्का। सच्ची विज्ञान आस्तै इक टैप। फ्ही तुसें फैसला करो।

सब्भनें आस्तै। कोई अकाउंट नेईं, कोई लॉगिन नेईं, तुंदे बारे च किश नेईं कट्ठा कीता जांदा।

  1. 1.रोजमर्रा दी चीज दिक्खो
  2. 2.सच्ची विज्ञान आस्तै टैप करो
  3. 3.हुन तुसें जानदे ओ - कोई भाषण नेईं

कुसै थाहर थमां शुरू करो

9 थाह्‌रां · 41 रोजमर्रा दियां चीजां, हर इक दा हवाला दित्ता गेदा

रैपर हल्का ऐ। हड़ नेईं।

अपने रैपर गी गली च जां नाली च सुट्टने दी बजाय कूड़ेदान तगर लेई जाओ।

ऐ रेई साइंस
  1. की होंदा ऐगलियें ते खुल्लियां नालियें च सुट्टेआ गेदा कूड़ा ते प्लास्टिक
  2. किऱांकूड़ा बरखाती नालियां बंद करी दिंदा ऐ जिस कन्नै पानी कट्ठा होई जांदा ऐ; सुट्टे गे डिब्बे ओह् पानी रक्खदे न, जित्थै Aedes मच्छर पैदा होंदे न
  3. तांजिनें इलाकें च नालियां घट्ट साफ होंदियां न, उत्थै मता पानी कट्ठा होंदा ऐ ते मच्छरें कन्नै फैलने आलियां बमारियां मतियां होंदियां न
इशारा करने आला - सच्चे संसार च मापेआ गेदाIN-WB
Discarded household waste and water-holding containers were documented as principal larval habitats for dengue vectors in urban India.

ऐ इक दिक्खने पर आधारत जोड़ ऐ: कूड़ा सुट्टना घट्ट-वट्ट होर सफाई दियां कमियें बगैर होंदा ऐ, इस करी ऐ इक ताल्लुक दस्सदा ऐ, कोई साफ कारण-ते-असर आला अंकड़ा नेईं।

स्रोत: Household wastes as larval habitats of dengue vectors (Kolkata) - Peer-reviewed study (PMC / NCBI)(जांचेआ 2026-07-18)

ते जिसलै अस ऐ करने आं

जेह्ड़े रैपर कूड़ेदान तगर पुज्जदे न, ओह् नालियां साफ रक्खदे न, ताकि बरखा औने पर पानी ओह्दे थाहर जा जित्थै ओह्गी जाना चाहिदा।

तुसें ऐ जाणी नेईं सकदे हे। हुण जानदे ओ।

हॉर्न कोई लिफ्ट दा बटन नेईं ऐ।

हॉर्न सिर्फ कुसैगी खतरे थमां आगाह करने आस्तै बजाओ। जाम च, लाल बत्ती पर, जां अस्पताल दे कोल ओह्गी दबाने कन्नै ट्रैफिक नेईं हिलदा।

ऐ रेई साइंस
  1. की होंदा ऐट्रैफिक च लगातार, बेकार हॉर्न बजाना
  2. किऱांWHO दे दस्से गे स्तर शा बद्ध लगातार सड़की ट्रैफिक दा शोर शरीर गी हल्के तनाऽ च रक्खदा ऐ ते नींदर तोड़ी दिंदा ऐ
  3. तांबरें दे कन्नै-कन्नै, ऐ मते तनाऽ, खराब नींदर, बद्धदे ब्लड प्रेशर ते कन्नें दे नुकसान कन्नै जुड़ेआ ऐ
सारें शा मजबूत - मते सारे अध्ययन इस्सै गल्ल पर सैह्मत नEUबाह्रले मुल्खें च मापेआ गेदा - तरीके गी दस्सने आस्तै, भारती अंकड़े आस्तै नेईं
WHO recommends keeping road-traffic noise below 53 dB Lden (day) and 45 dB Lnight to protect health.

ऐ हद्दां WHO दी यूरोपी सलाह न, तरीका दस्सने आस्तै दित्तियां गेइयां। भारत दियां अपनियां CPCB हद्दां (रिहायशी इलाकें च 55 dB दिन / 45 dB रात) इत्थै दा नियम न।

स्रोत: Environmental Noise Guidelines for the European Region - World Health Organization (Europe)(जांचेआ 2026-07-18)

ते जिसलै अस ऐ करने आं

ओह् गली जित्थै हॉर्न दा मतलब सिर्फ 'खतरा' ऐ ते होर किश नेईं, ओह् मती शांत, मती सुरक्षत, ते जिसदे कोल सौंना सौखा ऐ।

तुसें ऐ जाणी नेईं सकदे हे। हुण जानदे ओ।

हेलमेट पाओ। हर बारी।

जिसलै बी तुसें दो-पहीये पर चढ़ो जां बौह्ठो, हेलमेट पाओ - बजार तगर दो मिंटें दे सफर आस्तै बी।

ऐ रेई साइंस
  1. की होंदा ऐहेलमेट बगैर दो-पहीये पर चलना
  2. किऱांहादसे च बिना बचाऽ दे सिर पर पूरी चोट लगदी ऐ; हेलमेट ओह् ताकत गी खोपड़ी तगर पुज्जने शा पैह्लें फैलाई ते सोखी लैंदा ऐ
  3. तांसिर दी जानलेवा जां जिंदगी बदली देने आली चोट दा मता बड्डा खतरा
50,029people killed without a helmet (India, 2022)
सरकारी गिनतरी - सरकारी रिकॉर्डIN
50,029 persons died while not wearing a helmet in 2022; two-wheelers accounted for 44.5% of all road-accident deaths.

स्रोत: Road Accidents in India 2022 - Ministry of Road Transport & Highways (MoRTH)(जांचेआ 2026-07-18)

ते जिसलै अस ऐ करने आं

ठीक ढंगै कन्नै बन्नेआ, हेलमेट ओह्नां मते सारे हादसें गी जेह्ड़े जानलेवा होई सकदे हे, ऐसे बनाई दिंदा ऐ जिंदे शा तुसें चली के निकली सकदे ओ।

तुसें ऐ जाणी नेईं सकदे हे। हुण जानदे ओ।

भारत गी जानो

छोटियां गल्लें थमां पैह्लें, बड्डी तस्वीर

विरसा, सैंकड़ें भाशां, जंगली थाह्रां, रोज़ मर्रा दा अजूबा - ओह् भारत दी इक झलक जेह्दे आस्तै तुंदी नागरिक समझ ऐ।

भारत गी जानो